De betekenis van de oncologiefysiotherapeut bij kanker

GRONINGEN

Kanker is een zeer ingrijpende ziekte. Zowel op het lichamelijke als op het geestelijke vlak. Voor de behandeling denken mensen meestal aan artsen en medisch specialisten. Maar wist u dat ook de fysiotherapie veel voor (ex-)patiënten met kanker kan doen? In elke fase van deze ziekte biedt Medisch Centrum Zuid diverse behandelmogelijkheden aan. En ook daarna, om weer zo fit mogelijk te worden en zoveel mogelijk van het leven te kunnen genieten.

Voor de behandeling van mensen met kanker hebben we speciale oncologiefysiotherapeuten in dienst. Door een extra Masteropleiding hebben zij de kennis en vaardigheden verworven die nodig zijn voor een effectieve behandeling. Ze richten zich daarbij op het aanpakken van (bewegings)problemen die veroorzaakt worden door kanker of de medische behandeling daarvan. Denk daarbij aan pijn, spanningsklachten, stug littekenweefsel, huidveranderingen, stijfheid van gewrichten en spieren, vochtophoping (lymfoedeem), spierzwakte, conditieverlies en vermoeidheid. Maar deze specialisten zijn ook in staat om psychosociale ondersteuning te bieden en goed te communiceren met betrokkenen en behandelaars van de patiënt. De behandeling De oncologiefysiotherapeut van het MCZ kan worden ingezet tijdens alle fasen van kanker. In de curatieve fase is alles gericht op het bestrijden van de kanker. De oncologiefysiotherapeut kan in deze fase helpen bij het beperken en bestrijden van conditieverlies en het verlichten van spanningsklachten. Ook tijdens de chemotherapie kan er gericht getraind worden om conditie, kracht en uithoudingsvermogen zo goed mogelijk te behouden. In de herstelfase gaat het om herwinnen van beweeglijkheid, kwaliteit van leven en het terugkrijgen van controle over de activiteiten in het dagelijkse leven. Als de patiënt na een succesvolle behandeling is genezen, zijn er soms wel blijvende gevolgen zoals bewegingsproblemen of vermoeidheid. Goede nazorg is dan belangrijk. Soms kan de ziekte niet (volledig) worden genezen, maar wel onder controle gebracht en gehouden worden. Kanker krijgt dan meer het karakter van een chronische ziekte. Dit heeft fysieke, psychische en sociale gevolgen voor de patiënt. Elk individu moet op eigen wijze leren omgaan met de nieuwe situatie. De oncologiefysiotherapeut behandelt voorkomende klachten en ondersteunt en coacht de oncologische patiënt. De palliatieve fase begint op het moment dat de patiënt te horen krijgt dat genezing niet meer mogelijk is en de behandeling ook niet meer op genezing wordt gericht. Deze fase kan weken, maanden maar soms ook jaren duren. De kwaliteit van leven en de wens van de patiënt staan in deze fase centraal! De oncologiefysiotherapeut kan helpen om zolang mogelijk een actief leven te leiden. In de terminale fase wordt het duidelijk dat het levenseinde nadert. De patiënt moet afscheid nemen van zijn naasten en van het leven. In deze fase staat het comfort van de patiënt centraal. De oncologiefysiotherapeut kan bijvoorbeeld helpen bij het zoeken naar de meest comfortabele houding. Ademhalingsoefeningen kunnen verlichting geven bij benauwdheid. Pijn en angst kunnen verminderen door ontspanningsoefeningen. Behandeling lymfoedeem met BIS Patiënten met kanker kunnen last krijgen van vochtophopingen in het lichaam; ook wel lymfoedeem genoemd. Het wordt vaak veroorzaakt door chirurgie en/of radiotherapie. Medisch Centrum Zuid is in staat om dit in een vroeg stadium te ontdekken en soms zelfs chronisch lymfoedeem te voorkomen. We maken hierbij gebruik van Bio Impedantie Spectometrie (BIS). Het is een objectief hulpmiddel om patiënten te monitoren op de eerste symptomen van lymfoedeem. MZC is een van de weinige praktijken in Nederland die over dit systeem beschikt. Tijdens de BIS meting gaat er een stroompje door het lichaam dat de weerstand in de weefsels meet. Als de hoeveelheid vocht in een ledemaat toeneemt, neemt de weerstand in dat ledemaat af. Door het gebruik van verschillende frequenties wordt het onderscheid gemaakt tussen intracellulair– en extracellulair vocht. Op deze manier kan een patiënt eerder en goed geholpen worden. Medisch trainingsprogramma Fit op Weg is het medische trainingsprogramma van Medisch Centrum Zuid voor (ex-) patiënten met kanker. Het doel van het beweegprogramma is de lichamelijke klachten rondom de behandeling van kanker te verminderen. Patiënten worden hierbij persoonlijk begeleid door de oncologie- en oedeemfysiotherapeut. Het beweegprogramma kan gestart worden tijdens of na de behandeling van kanker en het wordt individueel aangepast op de behoeftes en doelen van de deelnemer. De duur van het programma is 18 weken, waarin in de eerste 14 weken twee keer per week getraind wordt en in de laatste vier weken wordt er één keer per week getraind. In de laatste vier weken wordt er samen met de deelnemer gezocht naar een passend vervolg traject. Meer informatie op www.medischcentrumzuid.nl

Auteur

kvanderweide