Bijenweelde Haren | Henk van der Zijden

Haren

Bijensterfte

Dit jaar volg ik, in het kader van een leven lang leren, de gevorderdencursus bij de Nederlandse Bijenhoudersvereniging. De hoofddocenten zijn Lucas Hamming en Berend Talens. Beiden zeer ervaren imkers die gepassioneerd over de bijen vertellen en daardoor mij ook inspireren om mij verder te verdiepen in het wel en wee van de bijen. Afgelopen zaterdag vierden we het slot van de cursus op een bijenstal van twee wel zeer professionele hobby-imkers. Jan Kruit en Lubbert Heidema verzorgen de bijenstand "de Driehoek" in Ter Apel, prachtig gelegen vlakbij het klooster. We keken onze ogen uit. Een prachtige stal met meer dan 30 kasten, mooi in het gelid naast elkaar, een praktisch ingerichte werkruimte en een speciale slingerruimte waar volgens de laatste eisen op het gebied van hygiene de honing geoogst kan worden. Uiteraard kun je daar ook honing kopen. Dus de volgende keer als je het mooie klooster gaat bezoeken en een wandeling gaat mkaen in dit mooie deel van Groningen, ga dan even langs de Driehoek (Poortweg 2) om een potje honing te kopen. Dit voorjaar haalden zij nog het nieuws vanwege grote sterfte onder hun volken. Opvallend was dat ook veel collega-imkers die in het postcodegebied 9500 werken dramatische verliezen meldden. Zij hebben alle zeilen bij moeten zetten om weer over een respectabel aantal volken te kunnen beschikken. Daarvoor moesten zij investeren in nieuwe raszuivere koninginnen. Waar zou die sterfte toch door komen? Volgens de boekjes zijn de belangrijkste oorzaken voor bijensterfte: de varoamijt, gebrek aan dracht (bloeiende planten met stuifmeel en nectar) en het toepassen van gewasbeschermingsmiddelen (beter te benoemen als insecticiden). Vanuit Wageningen Landbouwuniversiteit wordt al sinds jaar en dag imkers verteld dat zij de varoamijt moeten bestrijden. Dit is dan ook een belangrijk onderdeel van de cursus. Nu wil het geval dat Jan Kruit ook bijengezondheidscoördinator is, dat wil zeggen dat hij getraind is in het herkennen van gezondheidsproblemen bij bijen en dus ook zelf het beste weet hoe hij ziektes moet voorkomen. Dat roept bij mij de vraag op hoe het dan mogelijk is dat juist hij dit voorjaar te maken heeft gehad met zo'n hoge bijensterfte. Het feit dat de hoge bijensterfte vooral in deze regio heeft plaatsgevonden rechtvaardigt mijns inziens nader onderzoek van wat er gebeurd is. Mijn hypothese is dat gebruik van gewasbeschermingsmiddelen bij aardappel- en maistelers, zogenaamde neonicotinoïden, hier de belangrijkste verklarende factor is. Ik adviseer minister Kamp dan ook om op zijn onlangs genomen besluit terug te komen dat wat Nederland betreft deze insecticiden nog 10 jaar gebruikt mogen worden. Wacht eerst het resultaat van het onderzoek af voordat je een besluit neemt waarmee de leefbaarheid van Nederland en dus ook onze planeet in het geding is. Dat vergt wel de moed om ook daadwerkelijk serieus onderzoek uit te voeren en niet blindelings te geloven wat de leveranciers van deze middelen hierover beweren. Een betere weg is te onderzoeken hoe we zoveel mogelijk gebruik kunnen maken van de natuur bij de productie van voedsel. Waarom investeren we niet veel meer in onderzoek naar, maar ook toepassing van natuur-inclusieve landbouw? Immers van de natuur kunnen we nog zoveel leren en dat willen we toch allemaal: "Een leven lang leren".

Auteur

kvanderweide