De grandeur van het Quintusbos

GLIMMEN

Wat een majestueuze entree is het als uw verslaggever vanaf de Rijksstraatweg in Glimmen, ongeveer tegenover huisnummer 24 bij het fraaie witte huisje met rieten voorhoofd, samen met boswachter Kees van Son van Staatsbosbeheer Drentsche Aa de oprijlaan van het Quintusbos oploopt. De 800 meter lange oprijlaan loopt helemaal door tot aan Huis te Glimmen. Vlak daarvoor wordt de oprijlaan doorkruist door de Kooiweg.

Huis te Glimmen

De vroegste vermelding van een Huis te Glimmen dateert uit 1226. Toen verwoestte Rudolf van Coevorden het versterkte huis van Egbert van Glimmen. Of de versterking op het huidige locatie van het Huis te Glimmen ligt, is de vraag en zal alleen door archeologisch onderzoek kunnen worden bevestigd. Pas drie eeuwen later, in 1560, verschijnt het Huis weer in de akten, sindsdien kan de bewegingsgeschiedenis worden gevolgd. Ook Kees van Son en uw verslaggever bewegen zich voort over de oprijlaan en Van Son wijst op de twee rijen eiken die later overgaan op drie rijen aan weerszijden van het pad. Het oude loofbos bestaat uit voornamelijk eiken, beuken, essen en esdoorns. Van Son vertelt dat het Quintusbos een gecultiveerd bos is, waarbij donkere stukken bos worden afgewisseld door wallen en verpachte stukken land. Na een schitterende beuk die we passeren die uit wel vier bomen lijkt te bestaan en een van de wallen, lopen we een paadje in waarvan Van Son later vertelt dat hier de eenden uit de eendenkooi de (vang)pijp uitgingen.

Eendenkooi

We lopen de eendenkooi in die nu overwoekerd is. Een eendenkooi is een jachtmiddel voor wilde eenden en andere eendachtigen. Een eendenkooi bootst het ideale, natuurlijke landschap na voor de wilde eend: de combinatie van water en rust. Het meest gebruikte type eendenkooi bestond uit een rechthoekige kooiplas met op iedere hoek een vangpijp. Rond de kooi werd een bos geplant ter afscherming van de wind en om het waterwild een beschutte plek te bieden. De eendenkooi van Glimmen ligt aan de noordzijde van het Quintusbos, ingeklemd tussen een boerderij met erf en de Oosterbroekweg. Toen de eendenkooi aan het begin van de zeventiende eeuw werd aangelegd, was het landschap weids en kaal. In de winter stond het beekdal van de Drentsche Aa onder water en was het nauwelijks toegankelijk. De ligging van de pijpen werd bepaald door de windrichting. Drie vangpijpen liggen zoals de gangbare kooi, maar de vierde wijkt af. Dit gedeelte wordt ook wel het rabattenbos genoemd en is bedoeld als productiebos: rabatten zijn langwerpige ophogingen tussen greppels. We lopen door een van de pijpen de eendenkooi weer uit over de loper van roestbruin cortenstaal die subtiel in het landschap is opgenomen. Maar niet nadat Van Son uw verslaggever erop heeft gewezen dat er ook teksten in de loper staan, zoals: ‘Eendenvangst in kooi – 17e eeuw’.

Grandeur

We lopen verder en komen uit bij de speelweide met een aantal fruitbomen aan de rand waarvan het oorlogsmonumentje ligt van Anda Kerkhoven (10 april 1919 – 19 maart 1945). We komen uit bij het laatste deel van de oprijlaan waar blijkt dat de storm van laatst behoorlijk heeft huisgehouden. En hier vertelt Van Son dat er vergevorderde plannen zijn om dit deel aan te pakken en de oude grandeur te herstellen. Hier is trouwens goed de afwisseling te zien van de beschutting van het bos en de open stukken land. We zien daarna nog spechtgaten waar ook vleermuizen in huizen en na wat kronkelpaadjes komen we bij een klein paradijsje uit: een ondiepte omgeven door liggende boomstammen. Het laatste opvallende wat we zien als we de ronde hebben vervolmaakt en weer uitkomen bij de Rijksstraatweg, zijn eikvarens, die soms ook bij beuken blijken te staan, die kieskeurig hier hun plek hebben gevonden.

Natuurwerkdag

Op zaterdag 4 november a.s. is het Quintusbos een van de locaties van de Landelijke Natuurwerkdag die in Groningen wordt georganiseerd door landschapsbeheer Groningen. Op die dag worden tussen 10.00 en 15.00 diverse onderhoudsklussen uitgevoerd. Vooral het terrein bij de eendenkooi verdient een flinke onderhoudsbeurt. Op de Natuurwerkdag wordt een begin gemaakt met het onderhoud en hierbij kan jong en oud naar hartenlust de handen uit de mouwen steken. Er kan gesnoeid worden en grotere takken weggezaagd. Het snoeihout moet worden opgeruimd dus ook de jongsten kunnen zich uitleven en hun beste beentje voorzetten en de boswachter helpen bij deze klus! Het uiteindelijke doel is om het Quintusbos de grandeur terug te geven van wat het vroeger meer had met bijvoorbeeld strakke en slingerende wandelpaden zonder overhangende takken en geharkte paden. Na de Natuurwerkdag 2017 is het plan in het Quintusbos een vaste vrijwilligersgroep op te richten die hier vaker aan het werk gaat. Voor informatie en aanmelden voor de Natuurwerkdag in het Quintusbos: www.natuurwerkdag.nl/locatie/glimmen-quintusbos – of u kunt contact opnemen met Landschapsbeheer Groningen. Informatie uit: Annie Wolf, Matthijs Dijkstra & Wim Boetze (2011) – Eenden en eiken, Toekomst voor de eendenkooi te Glimmen – Uitgave gemaakt in opdracht van Staatsbosbeheer Regio Noord – Uitgave: MD Landschapsarchitecten, Groningen. Kees Romijn  

Auteur

kvanderweide