Van Helpman naar Haren, deel XIV

HAREN

In meerdere delen neemt gastschrijver Henk Werners uit Haren u mee 'Van Helpman naar Haren'. Deze week deel XIV Van Helpman naar Haren - Langs en rond de Rijksstraatweg (vervolg centrum).

Voorbij het Eemke van der Veenpad Met de uitleg dat Eemke van der Veen werkzaam was op de gemeentesecretarie doch als verzetsstrijder in de oorlog gesneuveld is, vervolgen we vanaf het naar hem genoemde pad onze route langs de Rijksstraatweg. En dan treffen we als eerste de huidige winkel van "Blokker" aan, op de plek van de panden waar vroeger gemeentelijke diensten in gehuisvest waren, zoals het Bureau Gemeentewerken en later het Groepsbureau van de Politie. Van Wierenga tot Kroonkamp Wat verder van de straat treffen we nu "Kruidvat" aan (voorheen Trekpleister). Dit pand behoorde eerder als uitbouw bij het timmerbedrijf van Wierenga, die daar de houtstek had. Die houtstek werd later verplaatst naar achter de winkel met ingang aan de achterkant en werd vervolgens de D.H.Z.- zaak Plus Klus van de familie Arnoud Venema. Totdat die verhuisde naar het bedrijventerrein Felland Noord onder de naam "Multimate", inmiddels opgevolgd door "Formido". De naam "Wierenga" was op de geëigende plek tegenover de kerk en de Kerkstraat een bekend adres in Haren. Senior Jacob begon er reeds in 1924 het timmerbedrijf en droeg het na ernstige ziekte ruim 10 jaar later over aan zijn zoon Minze Wybren. Hij vernieuwde het pand in 1953. Tevens breidde hij de zaak uit met de verkoop van gereedschap, alsmede huishoudelijke- en campingartikelen. Echter, hij overleed in 1977 op 56-jarige leeftijd, waarna zijn echtgenote in 1980 de winkel verhuurde aan "Scholten" met textiel, daarna kwam de "Wibra" er in. Nu bevindt zich daar de dameskledingzaak van "Pauw". Na het oplossen van grondverontreiniging verscheen aan de achterzijde bij de Kroonkampweg, op de plek van de DHZ- zaak en Kroonkampschool, de supermarkt "C1000" nu "Jumbo", met daarboven het appartementencomplex met de naam "Kroonkamp". Voor de realisering van één en ander moest ook De Kroonkamp-Jenaplanschool wijken, later omgedoopt tot Peter Petersenschool en in 1997 verplaatst naar de Rummerinkhof. Van kraamkamer tot Livera In de thans naar dames- en herenmode opgesplitste en gescheiden "Robert" winkel, bevond zich voorheen de dameskapsalon "Cari" van Patberg die opgevolgd werd door Robert Coiffures. Er naast is nu de winkel "Livera" maar van eerder herinneren we ons aldaar de zaak in ijzerwaren van Jan "Vrieling", die het pand overnam van de Rotterdamse Bank. Vermeldenswaard is voorts dat mevrouw Ike (na het overdragen van haar kruidenierswinkel aan Albert Heijn) in dit pand mensen opving voor zorg. Zo vertelde iemand mij onlangs dat hij aldaar geboren is doordat zijn moeder hem daar, vanuit Waterhuizen, in de kraamkamer bij mevrouw Ike gebaard heeft. Van Jansen en Lohman tot Centrumflat Naast Livera bevindt zich nu de "SNS" bank, daarvoor was het de Bonds- en Nutsspaarbank, en in het pand er tegenaan eens de AMRO bank, ook ,"Partito" en nu "Belcompagnie". Blikken we verder terug dan stond daar ooit het café van Harmannes en Knelske "Jansen" met een doorrit en stalling voor paarden en rijtuigen. In 1915 zijn ze daar neergestreken en in 1939 hebben ze de zaak overgedragen aan zoon Adolf en dochter Aaltje. Adolf was tevens makelaar waardoor Aaltje meestal achter de toog stond.. Op de plek aan de zuidkant van het café stond ooit de statige villa van de notarisfamilie Scato "Lohman". Twee van hun dochters stonden in Haren bekend als "De dames Lohman", reeds genoemd in een vorig deel met woning aan de Kerkstraat. Het pand van Lohman was niet slechts goed uit de kluiten gewassen, maar ook voorzien van een aangebouwde serre/theekoepel, terwijl zich achter het royale tuincomplex tevens het zogenaamde Lohmansbosje bevond. Na verkoop en afbraak kon op de vrijgekomen locaties van Lohman en Jansen het zogenoemde plan Lohman (nieuwbouw) ontwikkeld worden. Dat resulteerde in nieuwe winkelpanden met appartementen in de Centrumflat er boven, en tevens een poortje er onderdoor voor toegang naar de achterliggende Kroonkampweg. In de nieuwe winkelpanden hadden weleer Van Bergen met lampen, en tijdelijk Jos Beeres, Schoonenberg en Klugkist hun winkels. Poortje Naast het poortje treffen we rechts nu "Herman de Vries" met mode aan en links voorheen R.T.V. Noorman, later Phone House nu "Vodafoon". Er naast eens Becker optiek, later ook tijdelijk Klugkist en thans "Eye Wish". In het buurpand zat tot voor kort de schoenenzaak Van Waesberg, daarnaast treffen we het Italiaanse "Ristorante Mediterraneo" aan. In dit rijtje zaten in het begin ook de NMB-bank en Arti-Boncuir. We zijn dan inmiddels aangeland bij panden waar in het verleden o a. de Albinowinkel van Maassen stond die later werd opgevolgd door Schutter met de Centrawinkel. In de opvolgende nieuwe panden verscheen op die plek eerst de supermarkt van Fred van der Werf en aansluitend vestigde Super de Boer zich daar. Tegenwoordig kunnen we daar terecht in de grote winkel van "Action". Bekende Nederlander Op de locatie waar zich nu het winkelpand van "Zeeman" bevindt heeft ook de modezaak Oxford nog gezeten. Maar in vroegere tijden stond daar een andere behuizing met de naam "Con amore" waarin o.a. veldwachter Dissel woonde. Op de plek van een paadje naast de Centrawinkel stond vroeger een pand waar Van der Woude z’n installatiebedrijf had. Daarbij kan opgemerkt worden dat een familielid en naamgenoot alias Berend Boudewijn van der Woude, bekend van radio en televisie en gehuwd met Martine Bijl, aldaar een tijd in huis geweest is. Na afbraak van het pand ontstond daar een parkeerplaats met daarbij een, bij Van der Werff, behorende Cheerio drankenhandel. Van drie generaties naar Coöperatie Wel enige malen verbouwd en vernieuwd, maar steeds op dezelfde plek bevindt zich reeds drie generaties achtereen vanaf 1918 de boekhandel met kantoorartikelen en weleer tevens rookwaren, van de familie Boomker. In achterliggende jaren hebben ze zich geprofileerd als christelijke boekhandel maar in de loop der zestiger jaren werd dit veranderd in algemene boekhandel. Verrassend en opzienbarend was de verandering in 2014, waarbij zo’n 105 klanten in een coöperatie stapten om Libris Boekhandel Boomker een zekere toekomst te geven. Lege plek weer opgevuld Naast de zuidelijk zijmuur van Boomker was lange tijd een gapend gat, dat sinds een paar jaar opgevuld is door het makelaarsbedrijf "Dunning". In de voorgeschiedenis woonde daar vanaf 1871 Eppe Leenders met vrouw en twee dochters. De oudste dochter Trientje trouwde in 1875 met Pieter van Hemmen en vervolgens werden die pachter op de boerderij Scharlakenhof. Na het overlijden van Trientje huwt Pieter met de jongere zus Fennechien, die uiteindelijk (1932) is overleden in het onderhavige pand (207) aan de Rijksstraatweg. Zie ook artikel Eppo van Koldam d.d. 3 mei j.l. over "Landgoed Scharlakenhof". Daarna woonde zaadhandelaar Mennes aldaar, die zich tevens actief betoonde bij woningveilingen om strijkgeld binnen te halen. Na overlijden van de heer en mevrouw Mennes woonde hun dochter daar, getrouwd met weduwnaar Kloosterman. Na zijn overlijden kwam het pand in andere handen en na afbraak en braakligging uiteindelijk bij de familie Dunning terecht, om er de makelaardij voort te zetten. Emmalaan Ter afsluiting van het centrumdeel van de artikelenreeks kijken we nog even bij en aan de Emmalaan. Op de voorgevel van de villa op de hoek staat de naam Terborgshof en dat heeft alles te maken met het feit dat aldaar vroeger de boerderij stond van de familie Ter Borgh, later opgevolgd door de dochter met schoonzoon Van Hemmen. Gaan we de bocht om richting de Kroonkampweg dan treffen we ter rechterzijde een pand aan (met grote blauwe deur) waarin zich ooit een garagebedrijf bevond, namelijk de DAF garage in eigendom bij Medendorp die de autozaak later verhuurde aan Wubbolts. Het bijbehorende woonhuis bevindt zich in het verlengde aan de Rijksstraatweg, tegenover het vroegere tramhuisje, nu rijksmonument en wachthuisje bussen. Muziektempel en De Weem Net voorbij het net genoemde vroegere garagebedrijf bevond zich weleer aan de Emmalaan een muziektempel/koepel, dus op de plek voor de huidige woningen genummerd met 3 b en 3 c. We hebben het dan over een tijdperk waarin de Kroonkampweg nog niet uitkwam op de Emmalaan. Bij aanleg van de Kroonkampweg werd het grasveld doorsneden en de koepel afgebroken. Vermeldenswaard is ook dat het huidige hoekpand (Emmalaan 3) daar in 1936 gebouwd werd als pastorie van de Nederlandsch Hervormde kerk, vroeger ook wel betiteld als "De Weem", een titel die ook op het toegangshek gestaan heeft.

Auteur

kvanderweide