Op zoek naar de waarheid

HAREN

“De waarheid volgens de Amerikaanse president Donald Trump is heel anders dan de waarheid volgens de journalisten. Er heerst ongeloof bij de journalisten, want hun waarheid is niet normatief meer. Kortom, waarheidsvinding is op dit moment weer actueel.” Dit is een van de uitspraken die dorpsdominee en bijzonder hoogleraar Protestantse Kerk, Theologie en Cultuur aan de RUG, prof. dr. Wouter Slob, afgelopen zondag doet tijdens het eerste Koorgesprek in de Harener dorpskerk.

Zo’n veertig aandachtige toehoorders luisteren naar het gesprek dat Henk Boomker hield met Wouter Slob, woonachtig in Zuidlaren, in het koorgedeelte van de kerk met als thema: God ter sprake (en tot spreken) brengen.

Waarheid

Slob, die is gepromoveerd op het onderwerp Het postmoderne begrip waarheid, vertelt tijdens het Koorsprek dat hij bezig is met het schrijven van een stuk over de Beatrice de Graaf, de bekende terrorisme-expert. “Het religieuze aandeel is van belang in het veiligheidsdebat en het publieke debat, niet alleen als inspiratie maar ook inhoudelijk. Inspiratie om het kwaad in de wereld op te lossen, anders komt het nooit tot iets goeds. Het is zinnig als je hoop hebt. Beatrice de Graaf is realistisch – de IS-oorlogen zijn tenslotte het gevolg van de inval in Irak – waarbij vergeving en verzoening aan de orde zijn. Verder redenerend gaat het om het concrete verstaan van God, wat ook iets vruchtbaars kan opleveren. De theologie van de 21e eeuw kijkt naar voren.”

Religieuze taal en dogmatiek

Slob verhaalt verder over de religieuze taal en de dogmatiek: “De religieuze taal is bezig met zich te vitaliseren om klassieke waarden opnieuw betekenisvol te laten zijn. Ook is het belangrijk om beelden te herdefiniëren, taal moet meer kunnen zeggen. Theologie is zich aan het herpakken en is in de gemeenten verder dan in academies. Articulerende theologie met geloofsmogelijkheden, met de pretentie dat het voor anderen begrijpelijk is, spreekt de mensen aan. Al moet ik toegeven dat de kerken nog niet vollopen. We moeten God opnieuw duiden en nadenken over wat dogma’s zijn. Mensen zijn afgehaakt omdat ze waarheden kregen opgedrongen. Dogma’s geven ons geloofsmogelijkheden: dit is winst of verlies door systematische analyse met de taal. De dogmatiek bestaat dan uit de opties waar mensen wel of niet verder mee kunnen.”

God met een hoofdletter

Uiteindelijk komt het gesprek tussen Boomker en Slob uit op het thema Spreken van God: “Spreken van God en niet spreken tot God. De betekenis van God is belangrijk: wat betekent het voor mij en wat ik ermee? God – met een hoofdletter – is de naam voor wat wij niet kunnen overzien. Ik spreek van God vanaf de kansel. De bijbel is het woord van God en is van kaft tot kaft waar, maar niet letterlijk – zeg ik altijd. De klassieke manier van spreken van God is onjuist, ik geef duiding aan de verhalen. Ik geef getuigenis en beschrijf God in theologische taal. Ik heb grote aarzeling om dit bijvoorbeeld met een gedicht te doen. Wel heb ik een tijd lang met theologische studenten moderne seculiere Hollywoord-films bekeken, want het religieuze toont zich in onze cultuur. Uit de films haalden we inspiratie en onderwerpen om over te preken. God wijst je op je tekortkomingen en corrigeert ons denken – dat heeft opnieuw betekenis gekregen.” Het volgende Koorgesprek vindt plaats op zondag 11 februari in de Dorpskerk van Haren. Dan is van 17.00 tot 17.45 uur Chris Fictoor, creatief uitvoerend en docerend musicus, de gast van Henk Boomker. Kees Romijn

Auteur

kvanderweide