Bewegingswetenschapper Laura Cuijpers (UMCG) promoveert op 'klapschaats van het roeien'

Bewegingswetenschapper Laura Cuijpers (1991) van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) is gepromoveerd op een onderzoek waarin zij aantoont dat beurtelings roeien kan leiden tot snellere races.

Teamwork, synchronisatieprocessen en samenwerking staan in de regel centraal bij het roeien. Als toeschouwer zie je één ploeg, één boot, in plaats van bijvoorbeeld acht individuele roeiers. Roeiers streven dan ook naar perfecte synchronisatie.

Echter, in theorie zijn via antifase-roeien, waarbij roeiers beurtelings een slag maken, snellere tijden te realiseren. Dit doordat de snelheid van de boot tussen twee slagen in, minder fluctueert en terugloopt.

Onderzoek in het lab en op het water

In haar onderzoek ging voormalig wedstrijdroeier Laura Cuijpers na of dit inderdaad zo is én of roeiteams dit in de praktijk ook kunnen. Zij deed haar onderzoek zowel in het lab als op het water.

In het lab gebruikte zij ergometers die via slides met elkaar verbonden waren om de bewegingen van één ‘boot’ ten opzichte van het water na te bootsen; op het water volgde zij de roeiboten met een zelfgemaakt meetsysteem.

Roeiteams kúnnen beurtelings slag maken

Cuijpers laat in haar onderzoek zien dat roeiers goed in staat zijn om de beurt een slag te maken, zelfs wanneer ze dit voor de eerste keer proberen; wel voerden de roeiteams het antifase-patroon minder stabiel uit dan het voor hen normale en goed getrainde in fase-patroon (alle slagen synchroon).

De roeiteams konden beide manieren van roeien stabieler uitvoeren in een hogere slagfrequentie dan in lagere slagfrequenties. Niet onbelangrijk, in wedstrijden wordt immers met de hoogste slagfrequentie geroeid.

De klapschaats van het roeien?

Cuijpers toont aan dat het roeien in antifase inderdaad leidt tot minder snelheidsfluctuaties van de boot. Tot snellere tijden leidde het overigens nog niet; een WK-boot was bij de eerste keer in antifase roeien slechts 4 seconden langzamer dan in het door-en-door getrainde synchroon roeien.

Volgens Cuijpers laten de resultaten van haar onderzoek een veelbelovende eerste indicatie zien van de potentiële voordelen van het roeien in antifase. ,,Misschien is dit de klapschaats van het roeien”, zegt zij.

Ze pleit dan ook voor meer studies naar de voordelen van het roeien in antifase. ,,Dit staat eigenlijk los van de vraag of roeien op deze manier uiteindelijk sneller blijkt te zijn. Roeien is een prachtige sport om menselijke samenwerking te bestuderen. Samenwerking in synchronie of op een manier waarop de individuen van een team elkaar aanvullen, zoals in antifase.”