Café Havenzicht sluit na bijna 150 jaar: ‘De geheimen van Havenzicht blijven de geheimen van Havenzicht’

Het legendarische café Havenzicht aan de Lage der A sluit zondag – en als de bezoekers er zin in hebben wellicht pas maandagochtend – na bijna 150 jaar de deuren. Oud-stamgast en president van De Nederlandsche Bank Klaas Knot schreef uitbater Bé van der Laan een hartelijke afscheidsbrief.

Bé van der Laan (80) zit op een kruk voor zijn café aan een tafeltje. Dinsdag is hij jarig. En dinsdag is zijn café gesloten, voorgoed. Voor het eerst na dertig jaar staat hij dan niet achter de toog van glimmend gepoetst hout. Hij steekt zijn hand groetend op naar een vrouw op een fiets. ,,Hey Bé’’, zegt ze. Een glimlach en ze fietst weer verder. Een man wandelt voorbij en knikt. ,,Dag Bé.’’ De uitbater haalt bijna verontschuldigend zijn schouders op. ,,Zo gaat het nou de hele tijd.’’

Stamcafé voor zaalsporters

Hij nam het café in 1990 over van Jan Koster. ,,Hij was een topvolleyballer. Deed nog mee aan de Olympische Spelen in Tokio. Hij was degene die er een echt stamcafé voor de zaalsport in Groningen voor maakte.’’ Koster nam Havenzicht in 1970 met Piet Swieter, eveneens een oud-volleyballer, over. ,,Maar Koster deed het al snel in zijn eentje.’’

Vooral volleyballers, maar ook basketballers en tafeltennissers zaten na een training of wedstrijd nog even in Havenzicht. Oud-sportjournalist Dick Heuvelman van Dagblad van het Noorden was er vaak te vinden. ,,Je kwam er iedereen tegen’’, vertelt Heuvelman. ,, Ik heb het dan over de jaren zeventig en tachtig. Als Donar gespeeld had, kwam het hele spul hiernaartoe. Mart Smeets was er ook vaak bij. Het was er altijd ontzettend gezellig. Zaalsporters zijn toch anders dan voetballers. Het waren vaak studenten. Voetballers zaten in de City-bar, daar zat ik ook wel. Maar voor anekdotes moet je bij Jan van der Veen zijn.’’

‘Ja, zo ging dat’

,,Bij mij?’’ De voormalige freelance-journalist die 23 jaar voor Nieuwsblad van het Noorden en Dagblad van het Noorden schreef, grinnikt. ,,Nou ja, er gebeurde natuurlijk wel eens wat. De redactie zat destijds nog aan het Zuiderdiep en ik woonde in Paddepoel. Wanneer ik ’s avonds klaar was ging ik vaak nog even langs Havenzicht. Jan Koster had boven het café een kamer, maar hij woonde zelf ergens anders. Dus als sommige gasten even alleen wilden zijn dan gingen ze een uurtje naar boven. Zo was er een bondscoach van volleybal die er wel eens ‘overleg’ had met een aanvoerster van Lycurgus.’’ Hij grinnikt. ,,Ja, zo ging dat.’’

Van der Veen was altijd royaal met het geven van rondjes. ,,Ik trakteerde zeg maar voor dertig gulden op bier, wijn en cola, maar dat leverde voor honderd gulden aan artikelen op. Ja, zo ging dat.’’

President van De Nederlandse Bank stamgast van Havenzicht

Hij herinnert zich drankgelagen in een blauwe walm van rook. ,,Destijds moest je om een uur of twee dicht zijn. Maar de stamgasten mochten dan nog wat langer blijven. Dus gingen de gordijnen dicht en tegen een uur of vijf rolden de bezoekers dan naar buiten. Ja, ja, zo ging dat.’’

Een van de frequente bezoekers was de huidige president van De Nederlandse Bank Klaas Knot. Van der Laan ziet hem nog aan de bar zitten. ,,Met die afgetrapte gympies van hem.’’

Knot kon het afscheid helaas niet bijwonen. Hij schreef de uitbater een hartelijke brief, waarin hij herinneringen ophaalt uit zijn tijd (1988 – 1995) als lid van studentenvolleybalvereniging Donitas. Hij bedankt Van der Laan voor ‘al die prachtige momenten in al die prachtige jaren.’

‘Als mensen mij vragen, wat was nu het geheim van Havenzicht, dan is het enige juiste antwoord dat de geheimen van Havenzicht altijd de geheimen van Havenzicht konden blijven. En dat gaf vooral de volgende ochtend een gerust gemoed... En dat kwam ook vooral omdat jij je, Bé, op de een of andere manier ook over ons groentjes ontfermde. Jij gaf ons nooit het gevoel dat wij alleen maar klanten waren. Je waardeerde onze aanwezigheid, zult sommige scènes ongetwijfeld wel eens hoofdschuddend hebben aangezien, maar hield op jouw eigen manier ook wel een oogje in het zeil.

Hij sluit zijn brief af met een verwijzing naar wat Donitas-spelers aan de tap zongen, een variant op de toenmalige Badedas-reclame: ‘Bé van der Laan was, is en blijft forever... zo in zijn sas met Donitas, yes yes yes!’

‘Zo gaat dat nou de hele tijd.’

De uitbater zag de zaalsporters langzaam maar zeker verdwijnen. ,,Die studies werden veel strenger. Ze moeten aan allerlei eisen voldoen. Een beetje rondhangen in de kroeg is er dan ook niet meer bij.’’

Niet zo lang geleden kreeg hij een mooi bod om ermee op te houden. ,,Ik ben nog goed gezond. Voel me sterk, maar ik begin toch ook wat ouder te worden. Nu is een goed moment. Het blijft ook geen café. Hier komen woningen.’’ Hij is nog even heel, heel druk met het afscheid voor de stamgasten dit weekeinde en dan … . Tja, wat dan? ,,Niks doen. Lekker in de tuin zitten, beetje lezen. Ik ben in al die jaren nooit op vakantie geweest.’’

Hij steekt weer zijn hand groetend op naar een vrouw die voorbij wandelt. ,,Hey Bé, hoe is het? Ik hoorde dat je stopt. Klopt dat? Wat jammer.’’

Van der Laan glimlacht en knikt. ,,Zo gaat dat nou de hele tijd.’’